66000 tỷ margin : Hiểu thế nào cho đúng ?

Hãy tỉnh táo khi đọc các bài viết dạng như này
Sáng nay trên một số tờ báo có tiếng, đăng tải một bài viết với tựa đề “Dư nợ margin toàn thị trường lập kỷ lục gần 66.000 tỷ đồng vào cuối quý 3, Mirae Asset tiếp tục bỏ xa phần còn lại"
Có lẽ người viết bài này nên thống kê đơn thuần và thêm nhiều yếu tố chi tiết hơn để NĐT có góc nhìn chân thực hơn, chứ viết kiểu giật tít thế này, không ít NĐT đã bị dọa cho “ mất hàng “.
Chúng ta cùng xem xét nhé:
Thứ nhất dư nợ margin lập kỷ lục là do đâu ? Không phủ nhận phần đóng góp lớn của các CTCK có vốn nước ngoài như Mirae asset hay KB Securites về mức cho vay trên thị trường khi tính tổng mức cho vay từ các CTCK. Thế nhưng người viết nên tìm hiểu kỹ hơn để bóc tách, bao nhiêu tiền vay là của NĐT dùng để mua vào cp, giao dịch trên sàn. Bao nhiêu tiền là vay rút ra, từ nghiệp vụ cầm cố cp.
Thực tế, các CTCK có vốn nước ngoài, chiến lược HĐKD khi họ sang Việt Nam là đánh trực diện vào nhu cầu vay vốn từ các tổ chức cá nhân, nhờ việc tận dụng được nguồn vốn giá rẻ được bơm từ tập đoàn mẹ. Ví dụ, các CTCK nước ngoài, chi phí vốn của họ thường thấp hơn của ta vài phần trăm, ta cho vay 10% -14%, thì họ cho vay 7-8%, sức cạnh tranh này dành cho ai ?
Trong 1-2 năm trở lại đây, thị trường repo cổ phiếu rất sôi động. Hiểu một cách đơn giản, giao dịch repo là việc nhà đầu tư đi vay tiền và dùng chứng khoán để thế chấp.
Việc này được thực hiện như sau:
Nếu nhà đầu tư có cổ phiếu đã hoặc chưa được niêm yết trên sàn và đang cần tiền thì có thể mang đến công ty chứng khoán để repo. Cổ phiếu mang đi repo phải có tên trong danh sách cổ phiếu mà công ty chứng khoán chấp nhận repo.
Nếu cổ phiếu của nhà đầu tư được chấp nhận thì công ty sẽ làm một hợp đồng có thời hạn 3 tháng, 6 tháng, hoặc một năm, đồng thời nhà đầu tư phải làm giấy chuyển nhượng cổ phiếu này sang tên công ty chứng khoán theo đúng thời hạn ghi trên hợp đồng.
Điều này có nghĩa là nhà đầu tư sẽ bán số cổ phiếu cho công ty chứng khoán trong thời hạn đó. Khi hết hạn, nhà đầu tư mang tiền đến thanh lý hợp đồng, công ty chứng khoán sẽ làm giấy chuyển nhượng sang tên lại cho nhà đầu tư. Nhà đầu tư phải trả lại số tiền bằng giá công ty mua ban đầu cộng với lãi suất cho vay tùy theo thời hạn repo.
Hiện tại, việc vay vốn ngân hàng với lãi suất có TSBĐ bằng BĐS hoặc vay tín chấp thì mức lãi suất cũng thường rất cao, lấy ví dụ doanh nghiệp X có các khoản vay ngân hàng với lãi suất 11.5% cho kỳ hạn 1 năm, thì bây giờ họ có thêm một sự lựa chọn là mang cp của mình đi repo với lãi suất 8% tại CTCK, tiết kiệm chi phí vốn 3,5%/năm. Vậy là thông qua việc repo này rất nhiều DN cả lớn lẫn nhỏ tiết kiệm được chi phí vốn vay của mình một khoản đáng kể, theo ad được biết ngay cả những DN có tiếng như Hòa Phát, Vietjet, …cũng đang có rất nhiều khoản Repo tại các CTCK.
Thứ 2, chiến lược mà các CTCK có vốn nước ngoài áp dụng không hướng đến KHCN và giao dịch đầu tư. Nền tảng hệ thống giao dịch không bắt mắt, tốc độ đặt lệnh chậm, và đội ngũ tư vấn cũng yếu không cạnh tranh được với các CTCK có thị phần môi giới cao. Họ chú trọng mảng buôn tiền, đây là chiến lược chính. Vì thế sự bứt tốc trong việc mở rộng margin không có gì ngạc nhiên khi họ tìm kiếm được nhiều DN hoặc chủ DN có nhu cầu Repo cp.
Về mặt khách quan mà nói, hiện tại dòng vốn rẻ trên thị trường rất nhiều khi dòng tiền từ bank và các NĐT không trông đợi vào lãi suất gửi tiết kiệm vì quá thấp cũng đã dịch chuyển sang kênh đầu tư chứng khoán. Năm nay Covid chứng kiến số lượng tk mở mới đạt kỷ lục, và VNDIRECT là cái tên được chọn nhiều nhất, trung bình cứ 10 tk mở mới thì 4tk thuộc VNDIRECT do CTCK này có hạ tầng và giao diện đẹp, tiện tích và nhiều tính năng.
Những NĐT mới xin hỏi trong số các anh chị ở đây, tỷ lệ được bao nhiêu người biết xài margin ? Chưa nói đến vấn đề rủi ro, kiểm soát,…mà NĐT mới chưa hề có kỹ năng. Mà theo thống kê trên, dư nợ tại các CTCK như VND cũng chỉ xấp xỉ cùng kỳ, trong khi thanh khoản thị trường tăng mạnh, điều ấy cho thấy, tỷ lệ sử dụng margin từ nhóm NĐT mới là rất ít. Dòng tiền rẻ đủ Cover lợi nhuận bù chi phí, nên không việc gì phải sử dụng margin quá mức cả. Ad cũng biết, nhiều anh chị là lãnh đạo bank, hoặc các DN thân thiết với bank, được chào mời vay ưu đãi với lãi suất chỉ 5%/năm với các món vay từ vài tỷ đến vài chục tỷ. Đôi lúc miễn cưỡng vì giữ mối quan hệ mà anh chị đó “quất” ngay vào trái phiếu, vừa an toàn mà cũng ăn chênh lệch được lãi suất. Dòng vốn rẻ đến nỗi như thế, thì tại sao lại cần margin lớn từ các CTCK.
Thứ ba, quan sát nhịp phục hồi từ đáy 650 đến giờ, thị trường rất vững chắc, và thanh khoản lớn nhưng không có hiện tượng bán tháo trong các phiên mà thông tin tiêu cực. Bình thường, đám đông NĐT cá nhân nếu xài margin, thì tâm lý sẽ chạy hỗn loạn khi thị trường có biến. Ai sử dụng đều biết điều này cả. Thị trường hồi phục bền vững, thanh khoản cao vọt và giữ được trend tốt như vậy xin khẳng định là nhờ tiền thịt của NĐT mà thôi.
Ad lấy thêm một con số ví dụ nữa cho mọi người dễ hình dung. Gỉa sử, giai đoạn 2018, NĐT bỏ ra 1 triệu tiền vốn, và sử dụng 200k margin, tỷ lệ sử dụng đòn bẩy là 200k/1trieu = 1/5, tức 20%. Nhưng năm nay, NĐT bỏ 3 triệu và sử dụng 300k margin, tính số tăng tuyệt đối thì hiển nhiên mức tăng quy mô margin lên là 300k – 200k = 100k, nhưng tỷ lệ margin lại giảm đi, lúc này chỉ là 300k/3tr = 10%. Như vậy nó sẽ tạo ra tính phục hồi bền vững hơn.
Một chút chia sẻ dưới góc độ phân tích của ad, góp phần cho NĐT có cái nhìn đúng đắn hơn với bản chất của vấn đề. Tránh hiện tượng giật tít của các trang báo.

Tham khảo tại Fanpge Team16: https://www.facebook.com/TEAMMG16
Group tìm hàng :https://www.facebook.com/groups/vnsic89/