Có nên tích trữ vàng khi NHNN sẽ oánh Vàng tơi tả

Nhà đầu tư thay đổi lòng tin với vàng?
Xem tin gốc
Diễn đàn Doanh nghiệp - 21 giờ trước 851 lượt xem 2 tin đăng lại

Trước những diễn biến phức tạp của thị trường vàng, NHNN Việt nam đã ra thông tư hạn chế phần nào vai trò là công cụ thanh toán của vàng.
Facebook Twitter 0 bình chọn Viết bình luận Lưu bài này
Ngày 29/10 Thống đốc NHNN Việt Nam đã ban hành Thông tư số 22/2010/TT-NHNN nhằm thu hẹp việc huy động và cho vay bằng vàng. Các TCTD sẽ chỉ huy động vàng dưới hình thức phát hành giấy tờ có giá.

NHTM càng thêm khó

Từ mức lãi suất huy động gần như bằng không hồi đầu năm, một tháng trở lại đây lãi suất huy động vàng tăng vọt lên mức 3%/năm. Có nhiều nguyên nhân khiến lãi suất huy động vàng tăng. Đầu tiên, do sự lên ngôi của vàng khi giá vàng thế giới liên tục tăng. Thứ hai, việc các NHTM đã và đang tận dụng tối đa quy định cho phép “quy đổi” 30% lượng vàng huy động được ra VND. Lãi suất huy động vàng dù tăng nhưng còn thấp xa so với mức lãi suất cho vay ra bằng vàng là 12%/năm và bằng VND là 15%/năm. Đặc biệt trong bối cảnh huy động VND khó khăn, lượng vàng gửi vào chính là nguồn vốn VND rẻ để NHTM cho vay.

Giá vàng trong nước luôn theo sát giá vàng thế giới, thậm chí còn “đi trước” giá thế giới. Chính vì việc rất khó đoán định được giá vàng sẽ diễn biến thế nào nên trong trò chơi vàng này, lợi nhuận cao nhưng rủi ro cũng rất lớn. Chính vì thế, các NHTM huy động mức lãi suất 3%/năm nhưng chỉ được áp dụng cho các kỳ hạn gửi dưới 3 tháng. Từ 6 -12 tháng lãi suất huy động vàng của các NHTM chỉ xê dịch trong khoảng 0,3 - 0,5%/năm.

Việc ban hành Thông tư mới với quy định TCTD chỉ được huy động vàng bằng cách phát hành chứng chỉ tiền gửi sẽ khiến cầu về vàng vật chất giảm. TCTD cũng không được “đổi” vàng thành VND để cho vay. Quy định mới sẽ khiến vàng không còn mang lại lợi ích cho các ngân hàng như trước. Do đó, lãi suất huy động vàng sẽ giảm mạnh trong thời gian tới. Nhưng như vậy, các NHTM sẽ phải tìm cách “bù đắp” lại nguồn vốn VND mà họ vẫn lấy từ nguồn huy động vàng. Trong bối cảnh cầu tín dụng, thanh toán cuối năm thường tăng thì Thông tư này sẽ khiến hoạt động của ngân hàng khó khăn thêm.

Vàng: Hàng hay tiền

Thực tế trước khi NHTM có sản phẩm huy động, cho vay vàng, thì thói quen tích trữ vàng và lấy vàng làm phương tiện thanh toán cho những khoản cho vay, mua bán lớn, đặc biệt là bất động sản đã “ăn sâu” vào tiềm thức đại bộ phận người dân Việt Nam. Không có gì ngạc nhiên khi lượng vàng trong dân có thể lên đến 300 - 500 tấn, thậm chí hơn.

Khi giá vàng càng tăng thì người dân càng tích trữ nhiều. Chính vì thế dù NHNN có hạn chế các NHTM huy động và cho vay bằng vàng hay không, thì người dân vẫn cứ mua tích trữ. Đặc biệt, với sự tăng vọt của chỉ số CPI hai tháng gần đây và dự báo lạm phát năm 2010 sẽ chạm ngưỡng hai con số càng khiến người dân muốn lấy vàng làm “chỗ dựa”. Hiện có 23 TCTD huy động và cho vay bằng vàng. Tính đến cuối tháng 9/2010, số dư huy động bằng vàng là 92,6 tấn tương đương 73.000 tỷ đồng, các TCTD cho vay chỉ chiếm 60% so với vốn huy động bằng vàng.

Ông Nguyễn Ngọc Bảo - Vụ Trưởng vụ Chính sách tiền tệ (NHNN) cho biết, việc ban hành Thông tư này là nhằm khắc phục những rủi ro về kỳ hạn, thanh khoản và lãi suất đối với TCTD huy động và cho vay bằng vàng; góp phần làm giảm áp lực lên thị trường ngoại hối; giảm đầu cơ vàng và ngoại tệ. Ông Bảo cho rằng, nguồn vốn đầu cơ vào vàng sẽ được dịch chuyển sang khu vực sản xuất - kinh doanh. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng vấn đề cốt lõi ở đây là Việt Nam phải tách bạch: vàng là hàng hóa, là công cụ tích trữ chứ không phải là một công cụ thanh toán. Nếu tiếp tục cho huy động và cho vay vàng thì vàng vẫn đóng vai trò là công cụ thanh toán. Theo TS. Vũ Đình Ánh (Viện Kinh tế - Tài chính), trong bối cảnh hiện nay (lạm phát cao) thì vàng vẫn là loại tài sản đặc biệt, không nên loại vàng ra khỏi một phần chức năng là phương tiện thanh toán. Theo quan điểm của PGS, TS Phan Duy Minh (Học viện Tài chính) cần loại yếu tố tiền tệ của vàng khỏi nền kinh tế. Thậm chí, chỉ cho nhập khẩu vàng như một loại nguyên liệu đầu vào cho chế tác nữ trang, hoặc sản xuất công nghiệp.

Quy định mới của NHNN sẽ có tác động nhất định đến thị trường vàng. Nhưng rõ ràng việc tích trữ vàng trong dân hiện không chỉ do “thói quen” của người Việt Nam, mà bất cứ khi nào nền kinh tế có những biểu hiện bất ổn thì - như tất cả các quốc gia khác, người Việt Nam vẫn chọn vàng là nơi trú ẩn an toàn, bất kể Chính phủ có muốn hay không. Do đó cái gốc của vấn đề là làm thế nào để người dân có lòng tin vào giá trị của đồng nội tệ.

Thông tư 22 cũng quy định TCTD chỉ được cho vay vốn bằng vàng để sản xuất (chế tác) và kinh doanh vàng trang sức (không được cho vay để sản xuất và kinh doanh vàng miếng). Không được chuyển đổi vốn bằng vàng thành VND. Đối với số vốn bằng vàng đã chuyển đổi thành tiền trước đây phải giảm dần và tất toán chậm nhất là ngày 30/6/2011. TCTD cũng không được huy động và cho vay bằng VND bảo đảm giá trị theo giá vàng. Thông tư cho phép không hồi tố đối với các giao dịch huy động và cho vay bằng vàng được thực hiện trước đây.

Nhật Hạ