Mọi nguồn Tiền đều đang chảy vào thị trường CK.......

Song, ngay khi thị trường diễn biến kém tích cực, tâm lý nhà đầu tư trở nên bất ổn, bán tháo bằng mọi giá, nhiều người thua nặng, trở tay không kịp. Bài học vẫn còn đó, nên giới chuyên gia cho rằng, số nhà đầu tư dùng đòn bẩy để gia tăng lợi nhuận hiện không nhiều.
Khó có thể nói trước Vn-Index sẽ tăng giảm điểm ra sao trong thời gian tới. Tuy nhiên, thị trường hiện nay lên điểm không quá “căng”, thanh khoản lại được cải thiện qua từng phiên. "Các chỉ số có thể tăng hôm nay, giảm ngày mai. Điều đó không quá quan trọng. Nhưng thanh khoản được cải thiện luôn là tín hiệu tốt với thị trường", ông Thành nói.
Cái đoạn này mới là cái đoạn nên đọc.

" Qua nhiều năm, Tôi thấy rằng khi nhận thấy bước tiếp diễn phần lớn các nhà đầu tư sẽ ko tin đó là sự thật. Họ sợ chết. Họ dành thời gian gặm nhấm vết thương khi thị trường xa sút. Điều này không tốt & tin tức ngày càng tiêu cực khiến họ nghi ngờ & sợ hãi mỗi khi giai đoạn cũng cố diễn ra. Tôi xin nhắc lại, không nên dựa trên những điều bạn cảm thấy hoặc nghĩ mà phải hiểu chỉ số của thị trường như thế nào. Nếu thị trường tiếp tục tăng khối lượng vào ngày thứ tư, thứ năm, thứ sáu hoặc thứ bảy tức là nó đang nói với chúng ta rằng : Nó đang bắt đầu đi lên lại cho dù chúng ta hi vọng gì, Sợ gì hay quan điểm chúng ta ra sao"

Thoải mái vay tiền mua chứng khoán .
Khối lượng giao dịch trên cả hai sàn tăng lên liên tục khiến hàng loạt cổ phiếu vẫn giữ được màu xanh tăng giá. Các công ty chứng khoán (CTCK) lại có dịp chào mời nhà đầu tư vay tiền để mua bán nhiều hơn.

Không hạn chế

Cho dù một số ngân hàng vẫn chưa cho vay cầm cố chứng khoán vì hết "room" (tỷ lệ cho vay được phép) hoặc vì nguồn vốn dư thừa không nhiều. Tuy nhiên, dịch vụ đòn bẩy tài chính này vẫn đang được khá nhiều CTCK thực hiện bằng vốn của chính mình. Thậm chí một số CTCK sẵn sàng đi vay ngân hàng theo hình thức vay vốn kinh doanh và sau đó sẽ cho các nhà đầu tư (NĐT) vay lại. Để thực hiện nghiệp vụ này, bản thân CTCK sẽ ký kết một thỏa thuận "Hợp tác đầu tư" với NĐT theo tỷ lệ góp vốn đối ứng là 50% - 50% bằng tiền mặt (vì theo quy định, CTCK không được phép thực hiện dịch vụ cho vay cầm cố chứng khoán).

Ví dụ: khi khách hàng có 1 tỉ đồng thì CTCK sẽ cho vay thêm 1 tỉ đồng để giao dịch trên thị trường. Tỷ lệ góp vốn này có sự thay đổi tùy CTCK như 40% - 60% hoặc thậm chí có CTCK còn cho vay lên đến 80% (NĐT có 1 tỉ đồng sẽ được CTCK cho vay thêm 8 tỉ đồng). Lãi suất cho vay cầm cố chứng khoán trên thị trường đang phổ biến ở mức từ 18% - 21%, thời gian cho vay từ 30 - 60 ngày. Thậm chí có một số CTCK cho vay không giới hạn thời gian và không giới hạn số tiền. Quan trọng là NĐT có đủ chứng khoán trong tài khoản để làm tài sản cầm cố khi thực hiện hợp đồng vay vốn hay không.

Đặc biệt, các khách hàng "VIP" và khách hàng thân quen của CTCK sẽ dễ dàng vay được số tiền nhiều hơn với lãi suất ưu đãi hơn những khách hàng còn lại. Người viết bài này trong hai ngày đầu tuần thử gọi điện đến CTCK H. tại TP.HCM để hỏi về dịch vụ cho vay cầm cố chứng khoán thì được trả lời không có. Tuy nhiên sau khi nhờ một người quen thân với môi giới ở công ty này thì được chấp nhận cho vay ngay lập tức. Tổng giám đốc một CTCK tại TP.HCM cũng phải thừa nhận hiện giờ "muốn vay bao nhiêu cũng có và không hạn chế về hạn mức. Còn lãi suất thì thỏa thuận với nhau nhưng thấp nhất cũng phải khoảng 18%/năm". CTCK nào cho vay nhiều sẽ thu được càng nhiều lợi nhuận từ lãi suất cho vay, từ phí giao dịch của NĐT...

Mặt sau của đòn bẩy tài chính

Giá trị giao dịch trên cả hai sàn chứng khoán trong một tuần qua đã liên tục tăng lên và đạt gần 4.000 tỉ đồng/phiên. Câu hỏi đặt ra là "nguồn tiền đó từ đâu ra?". Theo ông Huỳnh Anh Tuấn - Tổng giám đốc Công ty chứng khoán SJC, nguồn tiền đang gia tăng vào thị trường có thể là một phần dòng tiền cũ của các NĐT vẫn tạm thời để yên trong tài khoản khi thị trường còn lình xình. Khi thị trường tăng thì ngay lập tức dòng tiền này được "đẩy" vào giao dịch. Cũng không loại trừ sự góp mặt của dòng tiền mới của các NĐT cũ và NĐT mới tham gia. Ngoài ra, dòng tiền từ dịch vụ cho vay cầm cố chứng khoán đang được tăng lên nhanh chóng. Đó là chưa kể một đến các nghiệp vụ khác như cho giao dịch tiền thời hạn T+2 (NĐT mua chứng khoán sau đó 2 ngày mới trả cho CTCK) nên dòng vốn được quay vòng nhanh hơn.

Hiện không ai ước tính được dòng tiền vay đang chiếm bao nhiêu phần trăm trong giao dịch trên thị trường và nhiều CTCK cho rằng chưa nhiều như đợt tăng mạnh trong năm 2009. Tuy nhiên, một vài chuyên gia chứng khoán tại TPHCM lại cho rằng tỷ lệ này đang tăng nhanh và không loại trừ sẽ đạt đỉnh điểm tương đương trong tuần tới. Vì vậy rủi ro cho các NĐT cũng sẽ gia tăng theo. Không ít NĐT vẫn còn "rùng mình" trước những cơn bán tháo trên thị trường trong thời gian qua. Gần nhất là trong quý 4/2009 khi VN-Index từ mức 630 điểm giảm về 434 điểm. Khi đó, NĐT muốn cắt lỗ cũng không thể nào thực hiện được vì bên mua hầu hết trống trơn. Nguyên nhân chính là nguồn vốn vay vào thị trường quá nhiều nên khi thị trường giảm điểm, NĐT càng muốn bán ra để trả nợ.

Đặc biệt khi giá CP càng giảm dưới tỷ lệ quy định, các CTCK yêu cầu NĐT giải chấp nên người muốn bán lại càng đông hơn. Đó luôn luôn là mặt sau của dịch vụ đòn bẩy tài chính mà bất kỳ NĐT nào cũng biết. Vì vậy, trong cơn say chiến thắng có thể nhiều NĐT đang tạm quên đi rủi ro đó nhưng cũng cần phải thận trọng. Không CP nào có thể tăng mãi và cũng phải có điểm dừng. NĐT tự cân nhắc tỷ lệ sử dụng vốn vay để không bị rơi vào vòng xoáy "bán tháo", "cắt lỗ" như cơn ác mộng đã từng xảy ra nhiều đợt trong quá khứ.

Đa dạng dòng tín dụng vào chứng khoán
Những ngày vừa qua, khi chỉ số VN-Index liên tục nhích từng bước, lần lượt vượt qua các ngưỡng cản kỹ thuật, từ 505 điểm đến 520 điểm, thì cũng là lúc dòng tiền nóng bắt đầu quay trở lại thị trường. Và ĐTCK đã ghi nhận được khá nhiều “ngõ ngách” để dòng tiền ngân hàng chảy vào chứng khoán.
Cách phổ biến nhất và cũng được đa số NĐT áp dụng là dùng đòn bẩy. Theo ghi nhận từ các phòng VIP tại hầu hết CTCK, đòn bẩy tài chính đã được các CTCK cho sử dụng từ cuối tuần trước, với mức chi phí khá thấp so với đợt TTCK sôi động hồi cuối năm ngoái (dù lãi ngân hàng vẫn ở mức cao).
Theo đó, mức cho sử dụng đòn bẩy cao nhất hiện là theo tỷ lệ 1:3; tức là khách hàng có 1 đồng vốn sẽ được CTCK cho giao dịch thành tối đa 3 đồng. Tuy nhiên, hạn mức tương đối thận trọng mà đa số CTCK cho phép dùng là 1:2, có nghĩa là 1 đồng vốn bỏ vào tài khoản, khách hàng được giao dịch thành 2 đồng.
Dù vậy, theo anh Minh, nhân viên phụ trách một phòng VIP khá lớn của CTCK S. tại Hà Nội, khách VIP dù đã bắt đầu dùng đòn bẩy nhưng đa phần vẫn giữ tâm lý thận trọng, nên chỉ sử dụng một phần rất nhỏ hạn mức tín dụng của mình. “Hai phiên giao dịch đầu tuần này, lượng tiền chảy vào chứng khoán từ công cụ đòn bẩy dù đã tăng mạnh, nhưng so với thời kỳ đỉnh cao vào giai đoạn tháng 10/2009 thì vẫn rất khiêm tốn”, anh Minh cho biết thêm.

Theo tổng hợp từ một số CTCK lớn, mức đòn bẩy mà các NĐT hiện sử dụng mới chỉ bằng khoảng 30% so với giai đoạn trước nhưng cũng góp phần tăng đáng kể thanh khoản thị trường, do giai đoạn gần đây, khách VIP chủ yếu dùng tiền “tươi” vì thị trường lình xình đi ngang. Điều tích cực là, đến thời điểm này, thị trường vẫn chưa ghi nhận hiện tượng giao dịch “khống hoàn toàn” (tức thậm chí không cần có tiền để ký quỹ đến hết các ngày T+4)!

Theo giải thích của nhiều NĐT, nguyên nhân khiến họ chưa thực sự tăng tỷ lệ sử dụng đòn bẩy trong đầu tư chứng khoán là tâm lý thận trọng, chờ VN-Index vượt qua các ngưỡng nhạy cảm. Chính vì vậy, trong những ngày vừa qua, đa phần CTCK đều nhận định, nếu thanh khoản thị trường tiếp tục tăng lên trong các phiên chạm ngưỡng nhạy cảm như VN-Index chạm ngưỡng 520 điểm và 545 điểm thì khả năng VN-Index chạm mức 600 điểm có thể xảy ra trong thời gian ngắn (do khi đó, dòng tiền nóng sẽ đổ vào thị trường nhiều hơn do NĐT mạnh dạn sử dụng đòn bẩy lớn).

Hình thức thứ hai góp phần đẩy dòng tiền mới vào thị trường tăng mạnh cũng khá phổ biến trong giai đoạn vừa qua là repo và cầm cố chứng khoán. Giống như với công cụ đòn bẩy, trong những ngày vừa qua, số lượng và giá trị các hợp đồng repo, cầm cố chứng khoán cũng tăng mạnh.
Một nhân viên môi giới của CTCK có thị phần nằm trong top 5 cho biết, tỷ lệ repo, cầm cố chứng khoán còn khá thấp, nên việc NĐT sử dụng công cụ này, dù đã tăng lên đáng kể nhưng vẫn ở mức an toàn. Thậm chí, một vài NĐT mới chỉ để hợp đồng repo/cầm cố “mở”, tức là để ở trạng thái sẵn sàng vay tiền chứ chưa sử dụng. Đến thời điểm này, theo tổng hợp từ các CTCK, đa phần hạn mức tín dụng của các đơn vị này ngân hàng vẫn còn khá nhiều, thậm chí mới sử dụng được khoảng 1/2, 1/3 “quota”.

Một cách khác cũng được nhiều NĐT sử dụng để tăng lượng tiền giao dịch lên mà không cần dùng quá nhiều sổ sách, giấy tờ là chiêu… bán hàng, mua hàng theo kiểu tay trái chuyển qua tay phải. Với khách VIP được hưởng thời gian thanh toán với lệnh mua muộn (T+2), nhưng lại được ứng tiền ngay khi vừa có lệnh bán đã giúp họ tranh thủ nhân số tiền mình có chỉ bằng chiêu mua lại chứng khoán của chính mình và thực hiện ứng trước! Tuy nhiên, với thị trường hiện tại, cách “nhân tiền” như trên không được NĐT sử dụng nhiều.

Một cách khác, dù hiện vẫn khá hạn chế, nhưng đã được một vài ngân hàng thương mại triển khai kết hợp với CTCK đang tỏ ra khá có ưu thế, nhất là trong giai đoạn thị trường biến động mạnh, đó là hỗ trợ tài chính với tài sản cầm cố là bất động sản hoặc tài sản có giá trị khác.
Một số ngân hàng đang kết hợp với CTCK (đặc biệt là những đơn vị có quan hệ sở hữu mẹ - con) để triển khai gói dịch vụ cung cấp tín dụng cho khách hàng. Cụ thể, NĐT chỉ cần mang giấy tờ (nhà, xe) đến ngân hàng, ngân hàng sẽ căn cứ trên tài sản thế chấp của khách hàng mà đưa ra một hạn mức tín dụng, và hạn mức này sẽ có giá trị đến hết năm tài chính (hoặc sớm hơn nếu NĐT yêu cầu).
Theo đó, NĐT có thể sử dụng vốn vay từ nguồn này theo bất kỳ một kỳ hạn nào, số lượng bao nhiêu (trong khoảng hạn mức) và trả bất kỳ lúc nào… với mức tính phí giống như các công cụ repo, cầm cố chứng khoán thông thường. Anh Nguyễn Minh Phúc, NĐT đã 2 năm sử dụng công cụ này cho biết, ưu điểm lớn nhất của việc vay vốn bằng hình thức này là… không sợ CTCK bán ép hàng khi giá chứng khoán giảm sâu, mà thời gian vay vốn lại khá linh hoạt, tùy thuộc nhu cầu đầu tư và diễn biến thị trường.

Dù vậy, theo một số môi giới phụ trách phòng VIP tại các CTCK còn lại thì họ không hoan nghênh việc NĐT sử dụng công cụ này. Trước hết là gói dịch vụ này không phải ngân hàng nào cũng mở liên thông với CTCK (số ngân hàng áp dụng gói này vẫn rất hạn chế và họ cũng áp dụng hạn chế với một số CTCK). Thứ hai, theo họ, nếu NĐT bị “say” sóng quá đà, thì nguy cơ cả gia đình họ… ra đường là rất lớn.

Mỗi giai đoạn, sự “linh hoạt” và “sáng tạo” của các thành viên tham gia thị trường lại khiến cho các hình thức chảy vốn từ khối ngân hàng vào chứng khoán thêm đa dạng. Mỗi hình thức đều có những ưu, nhược điểm riêng, quan trọng là NĐT phù hợp với hình thức nào và khả năng kiểm soát dòng vốn đó ra sao? Và điều đáng chú ý hơn là, khi nào các công cụ này mới thực sự được triển khai minh bạch, áp dụng công bằng với tất cả các NĐT?