Topic 1- Phân tích vĩ mô: nghịch lý trần lãi suất huy động của VN trong việc hạ lãi suất!

Tại sao trần lãi suất huy động là 1 nghịch lý trong việc hạ lãi suất, trước tiên hãy xem sơ qua lý thuyết về kinh tế vĩ mô theo quan điểm của Keynes.

1. Lý thuyết về sự ưa thích thanh khoản:
Lý thuyết nói có 1 ý chính như sau: việc tăng lãi suất sẽ làm giá cả hạ nhiệt của Keynes

a.Gọi:
+ M là cung ứng tiền tệ
+ P là mức giá cả chung trong nền kinh tế (trong ngắn hạn ta xem như P không đổi)
+ r1, r2 là lãi suất
+M/P là số dư tiền thực tế
+ L(r): nhu cầu về số dư tiền tệ thực tế M/P

b. Vì khi lãi suất cao hơn, sẽ làm giảm lượng cầu về số dư thực tế cho nên đường cầu của L(r) sẽ dốc xuống:

​

c. Tại 1 thời điểm thì M và P không đổi nên ta có đường M/P là thẳng đứng:
Điểm giao nhau của L(r) và M/P là tại đó lãi suất cân bằng

d. Nội dung lý thuyết:

​

Sự điều chỉnh của lãi suất tới điểm cân bằng cung cầu về tiền tệ diễn ra vì mọi người tìm cách điều chỉnh tài sản của mình khi lãi suất không đạt mức kỳ vọng.

*Nếu lãi suất quá cao, lượng cung về số dư tiền tệ thực tế vượt quá lượng cầu. Những người có quá nhiều tiền tệ tìm cách chuyển số tiền của mình thành tiền gửi ngân hàng hoặc trái phiếu.
Ngân hàng và người phát hành trái phiếu(họ là những người thích lãi suất thấp) phản ứng lại tình trạng trên bằng cách hạ mức lãi suất họ sẵn sàng trả

* Nếu lãi suất quá thấp, lượng cầu về tiền vượt quá lượng cung, mọi người bán trái phiếu hoặc rút tiền ra khỏi các ngân hàng, và điều này làm tăng lãi suất sau đó.



2. Thực tế tại Mỹ
Paul Volker, chính sách thắt chặt tiền tệ và sự gia tăng lãi suất
Thời kỳ đầu những năm 1980 đã chứng kiến tình hình lạm phát giảm mạnh nhất và nhanh nhất trong lịch sử cận đại ở Mỹ.
Vào cuối những năm 1970, lạm phát đạt tới mức 2 con số. Vào năm 1979, giá hàng tiêu dùng tăng tới 11,3%( giống VN năm 2010).
Vào tháng 10 năm 1979, chỉ 2 tháng sau khi trở thành chủ tịch FED, Paul Volkẻ đã tuyên bố chính sách tiền tệ cần thiết để cắt giảm lạm phát. Lời tuyên bố này mở màn cho thời kỳ thắt chặt tiền tệ. Vào năm 1983, lạm phát đã giảm xuống còn khoảng 3%

Chính sách thắt chặt đó tác động như thế nào tới lãi suất? Câu trả lời tùy thuộc vào độ thời gian. Câu trả lời là trong dài hạn sẽ làm giảm lạm phát và lãi suất danh nghĩa theo hiệu ứng Fisher. Còn trong ngắn hạn sẽ làm giảm số dư tiền tệ thực tế và làm tăng lãi suất

Cả 2 kết luận đó đều phù hợp với thực tiễn. Trong những năm 1980, lãi suất danh nghĩa giảm khi lạm phát giảm. Nhưng so với năm trước khi tuyên bố tháng 10-1979 và năm sau đó, chúng ta thấy số dư tiền tệ thực tế(M1 chia cho CPI) giảm 8,3% và lãi suất danh nghĩa tăng từ 10,1% lên 11.9%. Do đó mặc dù chính sách tiền tệ làm giảm lãi suất dài hạn nhưng nó lại làm tăng lãi suất ngắn hạn.

3. Thực tế tại VN:

Em nói luôn, lạm phát thường do 2 nguyên nhân là cung tiền và chi phí đẩy. Theo nhận xét của bản thân lạm phát do cung tiền thường vào khoảng 7%( để ý lại lạm phát của VN năm 2009, và 3 quí đầu năm 2010, quí 4 của năm 2010 bắt đầu cộng thêm chi phí đẩy nên lên tới 12% tức chi phí đẩy thêm tới gần 4% trong 3 tháng cuối năm 2010)

Lạm phát do cung tiền tại VN thực chất là do đâu? Có người nói do hàng hóa không theo kịp tộc độ in tiền nên gây ra lạm phát. Thực tế không đúng vì nó chỉ là kết quả chứ không phải nguyên nhân.

Thế do đâu? Câu trả lời: tham nhũng!

Vì sao? Lý do chưa ở nước nào mà đầu tư công lại có chỉ số ICOR cao như ở VN, năm 2009 là 9 với doanh nghiệp nhà nước, tư nhân là 3-4, nước ngoài 2-3. Năm 2010 nghe đâu lên 15 với doanh nghiệp nhà nước. Tức 15 đồng đầu tư chỉ thu thêm dc 1 đồng mới. Vậy so với chỉ số 4-5 của doanh nghiệp tư nhân thì khoảng trung bình 7 đồng còn lại của doanh nghiệp nhà nước chạy vào đâu Câu trả lời là chạy vào túi của những chủ doanh nghiệp nhà nước. 7 đồng tham nhũng này không mang lại giá trị hàng hóa nên gây lạm phát.

Vậy bản chất của lạm phát do cung tiền tại VN không phải nằm ở đầu tư công nhiều mà trong quá trình đầu tư xảy ra tham nhũng, gây ra lạm phát. Các bạn nghe báo đài nói nhiều về đầu tư công thì cũng nên hiểu bản chất của vấn đề.

Cho nên tùy vào mức độ chỉ sô ICOR cao hay thấp mà có thể ước lượng lạm phát năm đó của VN như thế nào.

Nói dong dài trở lại bản chất tại sao nghịch lý áp đặt trần lãi suất huy động lại làm khó việc hạ hãi suất.

Như đã nói ở lý thuyết nói trên, trong ngắn hạn khi lãi suất cao người dân, nhà đầu tư có xu hướng tìm tới tiền gửi ngân hàng, mua vàng và đô la. Sau khi chặn đứng việc mua bán đôla, quy định sắp tới về cấm kinh doanh vàng trên thị trường tự do đã làm hoang mang dân chúng. Và chỉ còn 1 con đường là gửi ngân hàng.

Tuy nhiên với mức trần lãi suất huy động 14% so với mức lạm phát thứ nhì thế giới là 17.15% thì tiền thực gửi của người dân đã âm

http://*********.vn/ImageView.aspx?ThumbnailID=33593

Do đó không khuyến khích dân chúng gửi tiền đồng vào ngân hàng trong khi lãi suất đầu ra lại vào khoảng 22%-26% như hiện nay. Như vậy lợi nhuận chủ yếu từ ngân hàng có được là do áp đặt mức lãi suất trần phi lý trong khi không áp đặt đầu ra. Người dân lỗ, doanh nghiệp cũng kêu trời vì chịu lãi suất cao ngất ngưỡng, chỉ có ngân hàng là lời trên mồ hôi và nước mắt của người dân và doanh nghiệp.

Và như thế trong ngắn hạn lãi suất cao theo Keynes và trong dài hạn theo trường phái cổ điển tãi VN cũng không đúng luôn. Ngắn hạn cũng cao mà dài hạn cũng cao là vậy.

Chỉ khi giá cả thế giới giảm, lúc đó phần lạm phát do chi phí đẩy =0, còn lại lạm phát do cung tiền thì mọi người mới thấy mức 14% là có lợi khi gửi ngân hàng.

Tuy nhiên, nếu như vậy thì việc anh thắt chặt tiền tệ chỉ mong vào chi phí đấy =0 và hiệu quả do chính sách tác động tới giảm lạm phát là rất nhỏ.

Thực hiện chính sách không đồng bộ thì gây hiệu quả ngược, đẩy chi phí sản xuất cao, doanh nghiệp đẩy giá về cho người tiêu dùng, người tiêu dùng bấy giờ thắt lưng buộc bụng, hàng loạt danh nghiệp đình đốn dẫn tới phá sản vì lãi suất cao.

Dân đói, doanh nghiệp chết như rạ, lúc đấy lãi suất sẽ giảm với chính sách tiền tệ như bây giờ!

Do đó áp dũng chính sách thắt chặt tiền tệ không đồng bộ, không hiểu được nguồn gốc vấn đề, bốc thuốc sai thì cả đất nước này đi ...viện dưỡng lão!

Ôi bác nghèo!


​

P/S: topic này chỉ đề cập tới vấn đề trần lãi suất huy động, dĩ nhiên lãi suất hạ còn nhiều yếu tố