VN đang nợ nước ngoài 835.000 tỉ đồng

Nợ công - đồng tiền “hai mặt”Vay nợ là hiện tượng bình thường trong quy luật kinh tế của một quốc gia nói riêng, thế giới nói chung. Điều đáng quan tâm là nợ công như một đồng tiền hai mặt, đừng để “cháy nhà mới lo dập lửa”, cũng như đừng để gánh nặng lên vai con cháu ngay từ hôm nay mà trên thế giới đã có một số quốc gia vấp phải...

Đại lộ Đông Tây - TP. Hồ Chí Minh Ảnh: Quang Minh

​

Nợ công - không phải chuyện gì úp mở
Nợ công còn được gọi là “Nợ Chính phủ” hoặc “Nợ quốc gia”. Đa phần các quan điểm về nợ công cho rằng: Nợ công là nợ quốc gia, bao gồm cả nợ nước ngoài và nợ trong nước. Nợ của quốc doanh hay tư doanh mà Chính phủ chịu trách nhiệm hay bảo lãnh đều được tính là nợ công. Theo Luật quản lý nợ công mới được ban hành, nợ công bao gồm nợ Chính phủ, nợ được Chính phủ bảo lãnh và nợ của chính quyền địa phương. Theo quan niệm nói trên, các khoản vay như vay vốn ODA, phát hành trái phiếu Chính phủ (trong cũng như ngoài nước), trái phiếu công trình đô thị, hay một tập đoàn kinh tế vay nợ nước ngoài được Chính phủ bảo lãnh đều được xem là nợ công.

Như vậy, nợ công là tổng giá trị các khoản tiền mà Chính phủ thuộc mọi cấp từ Trung ương đến địa phương đi vay, hoặc Chính phủ bảo lãnh cho các doanh nghiệp vay. Quy mô của nợ công thường được đối chiếu khoản nợ này bằng bao nhiêu phần trăm so với tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Nợ công - vay nợ của Chính phủ là một cách thức huy động vốn quen thuộc trên toàn cầu. Thực tế sự phát triển của thế giới, nhất là trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay cho thấy, việc vay nợ để phát triển là câu chuyện hàng ngày của mọi quốc gia.

Đâu là giới hạn an toàn của nợ công ?
Tuy nhiên điều đáng quan tâm đến vấn đề nợ công là làm thế nào để chủ động ở mức cao nhất trong nợ công, vay phải trả được và trả đúng hạn, đặc biệt nguồn vốn vay này phải hiệu quả góp phần thực hiện được các mục tiêu phát triển của quốc gia đặt ra.

Vì thế, nợ công bao nhiêu thì nằm trong giới hạn an toàn. Điều này trong thực tế có sự nhìn nhận khác nhau ở mỗi nước, không có công thức chung tuyệt đối cho nợ công của mọi nền kinh tế. Giới hạn an toàn trong nợ công của từng quốc gia tuỳ thuộc vào khả năng kinh tế, tài chính, hiệu quả sử dụng vốn vay và khả năng trả nợ khi đến hạn của quốc gia đó. Ví dụ, hiện nay nợ công của Mỹ khoảng hơn 90% GDP, nợ công của Nhật khoảng 200% GDP, Việt Nam theo số liệu công bố mới nhất là 56,6% GDP... Song nhờ có tiềm lực kinh tế lớn, chính sách quản lý nợ công chặt chẽ, đặc biệt nợ công của Nhật chủ yếu là Chính phủ Nhật huy động vốn từ trong nước, do đó tỷ lệ nợ công cao nhưng vẫn an toàn và nằm trong sự kiểm soát, điều tiết của Chính phủ các nước này. Ngược lại, nợ công nhiều và không có khả năng trả nợ dẫn đến chao đảo, khủng hoảng nền kinh tế - xã hội như Hy Lạp xảy ra hồi tháng 4-2010; tiếp theo tháng 11-2010 cơn bão nợ công lại đang đe doạ quốc gia Iceland, gần đây Bồ Đào Nha cũng đang đứng trước những dự báo xấu về sự tác động của nợ công.

Việt Nam với vấn đề nợ công
Trong bối cảnh cơn bão nợ công đang làm chao đảo nền kinh tế nhiều quốc gia, việc này đã tác động mạnh mẽ đến Việt Nam. Vì rằng, theo nhiều nguồn tài liệu nghiên cứu, nợ công của Việt Nam hiện nay đứng thứ 44 thế giới (cũng theo các nguồn tài liệu này, đứng đầu danh sách nợ công hiện nay là Zimbabwe với trên 300% GDP). Như đã nói ở trên, việc vay nợ để đầu tư phát triển là câu chuyện bình thường của thế giới. Việt Nam là quốc gia đang phát triển ở trình độ thấp của thế giới, việc chúng ta vay nợ, vay nhiều để thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội là cân thiết và phù hợp với điều kiện hoàn cảnh của Việt Nam. Tuy nhiên, điều người viết bài này và đông đảo người dân Việt Nam đang quan tâm đó là: Những đồng vốn vay nợ của Việt Nam, nhất là vay nợ nước ngoài đầu tư có hiệu quả, đúng việc, đúng mục đích chưa? Nợ công của Việt Nam chiếm tỷ lệ bao nhiêu thì nằm trong ngưỡng an toàn? Đến kỳ đáo hạn, nhất là với các khoản nợ lớn chúng ta có trả nợ được không?...

Đặt ra những câu hỏi băn khoăn này vì trong thực tế diễn ra gần đây cho thấy, việc vay vốn nước ngoài đầu tư có những vụ để “thất thoát” nhiều. Ví dụ như vụ PMU 18, Vụ Đại lộ Đông Tây, đặc biệt vụ Vinashin...; rồi câu chuyện “khó hiểu” về ngưỡng an toàn của nợ công Việt Nam. Đầu năm 2010, thông báo nợ công khoảng 30-40% GDP, “ai đó” cho rằng, nợ trên 50% mới mất an toàn. Cuối năm, thông báo nợ công khoảng 51,6% GDP, song “ai đó” vẫn quả quyết rằng, vẫn trong ngưỡng an toàn. Vậy bao giờ nợ công ở Việt Nam mới vượt ngưỡng không an toàn? Rồi nữa, các khoản nợ đến kỳ đáo hạn có trả nợ sòng phẳng được không? Vay ắt phải trả. Nhưng để trả được thì đồng tiền vay đó phải đầu tư hiệu quả và sinh lợi nhuận. Còn vay đầu tư không hiệu quả, để thất thoát nhiều thì đến kỳ đáo hạn làm sao trả nổi.

Vẫn biết rằng, tấm huy chương nào cũng có hai mặt. Nợ công - câu chuyện thường ngày quen thuộc của mọi quốc gia, nó hiện diện trong đời sống thế giới như một lẽ đương nhiên. Song, đừng vì nợ công mà để xảy ra thảm kịch như đất nước Hy Lạp đầu năm 2010, hoặc như Achentina, Nga... cách đây gần một thập niên.

Chúng ta không sợ vay nợ. Nhưng vay phải đầu tư có hiệu quả không những cho hiện tại mà cho cả tương lai lâu dài của đất nước. Chúng ta vay nhưng phải có giới hạn, chừng mực, kiểm soát được và xác định đúng, rõ ràng ngưỡng an toàn của nợ công. Việc sử dụng nguồn vốn vay phải công khai, có kiểm toán, kiểm tra, không có “vùng cấm”... Như vậy, để nợ công không trở thành “đại vấn đề” và “cháy nhà mới lo dập lửa”, một chiến lược an toàn về quản lý nợ công cần được xem xét một cách nghiêm túc, khoa học.

TS. Phạm Thanh​

Số nợ của VN so với các nước khác là được , thậm chí lành mạnh

Máy in tiền mua của Úc hoạt động mới khoảng 40% công suất

Quan trọng là số nợ đó nó đi đâu,hệ số i-ko,i-kiếc nó trên trời thì có mà trả vào mắt

Lạy hồn. Em còn 1 con trâu. Sau này con em chắc phải kéo cày quá.Hixhix.

Có ăn thì mới lớn được chớ bác...

Vấn đề là phải có cơ chế và sử dụng hiệu quả...

mai bán thui,nợ rùi

các bác ý nói thế nào thì phải nghe thế, ai biết đâu mà lần con số thực ảo ra lám sao

Chúng nó nợ với lãi suất thấp rồi lấy tiền nợ cho vay lãi suất cao tựa như ông chủ quán cầm đồ, nợ kiểu đó nợ càng nhiều càng tốt. VN chỉ là con nợ không có đồ thế chấp nên phải vay với lãi cắt cổ rồi bán máu-là tài nguyên đất nước và sức lao động rẻ mạt, để trả nợ.

Vợ nợ đôi khi cũng hay...