Góc nhìn đa chiều top - down cập nhật mỗi tuần. Mời anh em đóng góp!

TÓM TẮT QUYẾT ĐỊNH FOMC 16/09/2026

Fed tăng lãi suất 25 bps, đưa Fed Funds Rate lên 3,75%–4,00%. Đây là lần tăng đầu tiên kể từ tháng 7/2023.

Quyết định được thông qua nhất trí 12–0, cho thấy FOMC có đồng thuận khá cao về việc cần siết lại chính sách tiền tệ.

Lý do chính là lạm phát vẫn ở mức cao, trong khi kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng khá vững: chi tiêu nội địa bền, đầu tư vốn mạnh, thị trường lao động chưa suy yếu đáng kể. Fed nói việc tăng lãi suất sẽ hỗ trợ đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% sớm hơn.

Dot plot/SEP cho thấy xu hướng còn thiên về thắt chặt. Theo Reuters, 16/18 thành viên dự báo ít nhất một lần tăng nữa trước cuối năm, hàm ý vùng lãi suất có thể lên khoảng 4,00%–4,25%.

Thị trường lao động vẫn tương đối khỏe: Fed mô tả job gains theo kịp tăng trưởng lực lượng lao động, còn tỷ lệ thất nghiệp “thay đổi ít”.
Điểm đáng chú ý nhất với thị trường là Fed đang chuyển từ “higher for longer” sang khả năng một chu kỳ tightening mới, nhưng Chủ tịch Fed chưa đưa ra cam kết cứng về các lần tăng tiếp theo. Điều này khiến thị trường phải tiếp tục phụ thuộc mạnh vào CPI, việc làm, giá dầu và dữ liệu tăng trưởng. Reuters ghi nhận sau cuộc họp, USD và lợi suất trái phiếu tăng, chứng khoán Mỹ giảm cuối phiên.

Điều gì sẽ xảy ra khi Fed tăng lãi suất lần đầu trở lại sau 3 năm ?
Trong khi cụ Trump với tư tưởng một doanh nhân, làm kinh tế và chỉ thích trading – người đã ưu tiên chọn bác Warsh vào thay vị trí của bác Powell để dễ bề thực thi các hiệu lệch thì bác Warsh quyết định đánh bài tăng lãi suất luôn, mặc cho cụ Trump tweet cực căng rằng ông chỉ muốn duy trì lãi suất thấp nhất thế giới !

Quyết định của bác Warsh chính thức đưa Fed trở lại cuộc đua tăng lãi suất sau 3 năm ròng rã đối mặt với “lạm phát dai dẳng” (sticky inflation) nhưng vẫn neo lãi suất ở mức thấp. Mức chi phí lãi vay Fed đưa ra cho toàn cầu là 4% (tăng từ 3.75%) trong khi đó bond yield mỹ 10 năm chạm lại mốc 5% - con số khiến người ta gợi nhớ về những ngày tháng 2007. Chỗ này nói lên điều gì ?

Thứ nhất, Chi phí lãi vay không còn rẻ nữa, sát với dự đoán của 47 nhà kinh tế đầu năm rằng sau ECB, BoJ và cuối cùng thì Fed là đã quyết định kéo cuộc chơi lãi suất trở lại.

Thứ hai, Phần bù rủi ro bắt buộc phải cao hơn để trả lời cho câu hỏi “tôi cho ông vay thì trong 10 năm hoặc 30 năm nữa tôi phải cảm thấy mình không bị rủi ro”


Đặc biệt quyết định tăng lãi suất này lại được đưa ra chỉ vài tuần trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ quan trọng, cụ Trump phải đối mặt với các vấn đề để làm hài lòng phe phái (1) ngăn chặn tình trạng giá cả tăng mạnh (2) giải quyết vấn đề trung đông và (3) cả hai vấn đề (1) và (2) phải được diễn ra cùng lúc với việc duy trì lãi suất thấp và một nền kinh tế khỏe mạnh, vững chắc !

Cả cái vế lãi suất thấp và nền kinh tế khỏe mạnh, vững chắc thì hiện tại FOMC đang cho thấy ông có thể đạt được câu “kinh tế vẫn còn vững” với các phát biểu về thị trường lao động của Warsh như sau:"The American economy appears to be strengthening. New hiring, private sector earnings, business capital investment — each of these markers has improved in recent months and is pointing in a good direction."

Và để thấy quyết định về lãi suất không thật sự hit vào tâm lí thị trường là vì ông cũng bổ sung thêm đây là hành động để chắn chắc lạm phát được hạ nhiệt và kéo về đúng mục tiêu Fed đề ra. Năng suất lao động vẫn tăng, chỉ là không tăng kịp giá cả nên phải có chút động tác để kiềm chế giá cả hơn.

“The plain fact is that inflation is too high and has been for too long. This summer’s inflation readings do not tell me that underlying trends have meaningfully improved.”

Vấn đề lần này không thực sự nằm ở con số tăng bao nhiêu và có tăng hay không nữa ! nó nằm ở chỗ khắc nghiệt hơn: THỜI GIAN !

Sau lần tăng 0.25% của tháng này, một mức tăng bình thường, thì sẽ còn một lần tăng nữa trong năm. Hiện tại đa số mọi người đều đang pricing cho mức tăng tiếp theo trong năm nay khoảng 0.25% nữa. Mức này cũng không phải quá căng thẳng, nhưng nếu nó là 0.5% thì sẽ hơi nguy hiểm. Và điều nguy hiểm hơn tất cả, thời gian giữ lãi suất như thế sẽ kéo dài ít nhất đến 2028 trong trường hợp Fed và bác Warsh đạt các target về lạm phát và thị trường lao động. Nếu không, chúng ta có thể thấy mặt bằng lãi suất 4-4.5% đến tận 2029.

Thực tế, mặt bằng lãi suất 4 - 5% là mức bình thường trong lịch sử tài chính trước cuộc khủng hoảng 2008. Nhưng thị trường sẽ cảm thấy nó "đắt" vì đã quá quen với kỷ nguyên tiền rẻ kéo dài hơn một thập kỷ.

Về mặt học thuật, nếu nền kinh tế Mỹ vẫn trụ vững và tạo ra việc làm tốt ở mức lãi suất 4%, điều đó có nghĩa là Lãi suất trung tính – mức lãi suất không kích thích cũng không kìm hãm kinh tế – đã tăng lên. Đây là dấu hiệu của một nền kinh tế thực sự khỏe mạnh chứ không hẳn là một rủi ro tiêu cực. Nhưng đó là khi nền kinh tế Mỹ trụ được !

Từ đây tới đó, ai mà biết được chuyện gì sẽ xảy ra, Iran với Israel có thật sự hòa luôn chưa, sau khi hạ viện Mỹ đã thông qua nghị quyết chấm dứt chiến tranh tại Iran. Rồi có chắc là giá dầu sẽ êm trở lại không? không ai dám khẳng định điều đó trong thời đại bem nhau tứ tung như này. Có cái news mới nhất là Mỹ còn đòi tác chiến trên mặt trăng cơ !! Nhiều thứ cộng hưởng lại chứ không chỉ một, AI ngốn quá nhiều tài nguyên về cả tiền bạc, môi trường, lẫn thời gian. Các đạo luật về AI cũng bắt đầu được đẩy mạnh hơn. Tưởng AI giải được bài toán thiên niên kỉ là ngon, ai dè chính trị gia quay xe phản đối luôn mới đau.

Một điều thêm vào đó nữa, earnings được kéo chủ yếu bởi nhóm big tech, AI. Điều sẽ xảy ra với mức lãi suất trên là dòng tiền của các dự án tương lai AI sẽ bị chiết khấu đi thêm một phần nữa, trong khi CapEX và ảnh hưởng môi trường đang thật sự là một bài toán lằng nhằng, hơn nữa dòng tiền kì vọng của một dự án AI thật sự là quá xa hoặc cực đoan hơn là thua.

Kiểu giờ người ta thấy rủi ro nhiều hơn phần thưởng !

Nếu kịch bản xấu xảy ra, lạm phát không đạt được mục tiêu ở các chặng của Fed, chiến tranh vẫn có, bất ổn lan rộng, bong bóng AI vỡ,… Có thể toàn cầu sẽ thật sự bước vào kỉ nguyên tiền đắt hơn, phần bù rủi ro nhiều hơn nữa, Fed phải mạnh tay hơn trong việc thu hẹp bảng cân đối,..

Tuy nhiên nếu chỉ đặt kịch bản ở khía cạnh cực đoan về rủi ro như trên thì nó không phải thị trường. Tâm lí con người hay phản biện khoa học vẫn luôn có hai khía cạnh tiêu cực và tích cực đặt chồng chéo lên nhau.

Một kịch bản tốt đẹp hơn. Nền kinh tế Mỹ trụ khỏe với mức lạm phát dai dẳng kia và Fed từ từ đạt được các mục tiêu đề ra. FOMC có thể xem xét quay trở lại thời kì lãi suất thấp và tiếp tục bơm cho nền kinh tế giữ chắc tăng trưởng. Kịch bản này theo như dotplot có thể xảy ra gần nhất là vào năm 2028. Tất nhiên để kịch bản này dễ dàng đạt được hoặc sớm hơn thì cũng phải kết thúc chiến tranh càng sớm càng tốt, Mỹ kiểm soát được bài toán CapEx và Performance của AI… Liên minh Mỹ - Nhật kiểm soát được ván cờ trái phiếu và tỷ giá

“Thị trường biến động do các chính sách tài khóa mở rộng của Nhật Bản có thể gây bất ổn cho thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ, làm mất ổn định đồng USD. Việc Tokyo và Washington nhấn mạnh việc có thể sử dụng cơ sở repo FIMA của Cục Dự trữ Liên bang (Fed), một cơ chế cho phép các ngân hàng trung ương nước ngoài có được thanh khoản USD mà không cần bán trái phiếu kho bạc, là một dấu hiệu cho thấy họ muốn tránh để sự bán tháo” – trích từ bà Louise Loo, kinh tế trưởng châu Á

… và còn vân vân vấn đề, mọi thứ đều cùng tốt lên.

Danh mục cơ cấu quỹ của 3 quỹ ETF trong kỳ tháng 9 này, ngày cuối cùng cơ cấu là 18/9, phiên qua với nay có thể nhiễu trước từ ATC để tránh dồn lệnh vào ATC thứ 6.
1. Fubon FTSE Vietnam ETF
Mua (5 cổ phiếu mới, tổng ~2.000 tỷ đồng):
VPB: ~564 tỷ đồng
FPT: ~536 tỷ đồng
ACB: >352 tỷ đồng
MCH: ~328 tỷ đồng
VPL: ~186 tỷ đồng
Bán (cổ phiếu bị loại):
VCI: ~193 tỷ đồng
VND: >173 tỷ đồng
KBC: ~120 tỷ đồng
KDH: ~99 tỷ đồng

2. VanEck Vietnam ETF
Mua:
SSB (mã mới): ~235 tỷ đồng
HPG (nâng tỷ trọng): ~37 tỷ đồng
MSN (nâng tỷ trọng): ~19 tỷ đồng
Bán:
VIC: ~247 tỷ đồng
CEO (bị loại): ~48 tỷ đồng
VHM: ~16 tỷ đồng
3. Xtrackers Vietnam Swap UCITS ETF
Bán chính: VIC (giảm tỷ trọng từ ~30% xuống trần 15%) — ước tính ~1.490 tỷ đồng
Mua (phân bổ lại từ phần vốn giải phóng):
NVL: ~193 tỷ đồng
SHB: ~183 tỷ đồng
STB: ~178 tỷ đồng
HPG: ~137 tỷ đồng
FPT: ~134 tỷ đồng
VHM: ~122 tỷ đồng
SSI: ~114 tỷ đồng